Voorvechters van de De Utrechtse volkstaal

We kunnen elke week in CampusTalk genieten van de uitsmijters van dialectoloog Harrie Scholtmeijer, docent aan de Hogeschool Utrecht. Hij leert ons elke week een typisch Utrechts woordje die veel gebruikt wordt. Het Stads Utrechts is een mooi, maar apart taaltje. Je kan meteen horen of iemand uit Utrecht komt, net als je meteen kan horen wanneer iemand uit Amsterdam, Rotterdam of Den Haag komt. Het Utrechts is een stadsdialect en heeft een aantal typische kenmerken. Zo valt de “oa” meteen op en een “g” die hard noch zacht is. In totaal zijn er zo’n 300.000 mensen die het dialect gebruiken. De sprekers komen niet alleen uit Utrecht, maar ook uit omliggende plaatsen als Nieuwegein, Maarsen, Zeist en Vleuten-de Meern. Het dialect is nog steeds te horen in wijken als Ondiep en de Sterrenwijk.

Herman Berkien is een van de bekendste zangers die in het Utrechtse dialect zingen. Bij Berkien moet het helaas “zongen” zijn, Herman is namelijk in 2005  overleden.  Gelukkig zijn de  door hem uitgevoerde liedjes nog lang niet vergeten. Zijn bekendste nummer is zijn versie “Als ik boven op de Dom sta,” dat is uitgegroeid tot het Utrechtse volkslied. Het nummer valt nog wekelijks in de Galgenwaard te horen. Berkien heeft nog meer nummers over de plaatselijke FC geschreven, Utrecht me stadsie en “Utereg me Kluppie” zijn daar voorbeelden van.  In … haalde hij de top 40 met het nummer “Waor is toch me Caravan” dat nog steeds tijdens Carnaval te horen is.

Herman Berkien trad vaak op met een andere Utrechtse cabaretier Tineke Schouten.  Schouten doet veel met het Utrechtse dialect, bij veel typetjes is het dialect te horen. Toen ze nog niet bekend was moest ze andere baantjes aannemen om de rekeningen te betalen. De werknemers die ze daar tegenkwam waren voor haar een grote inspiratiebron. Veel kleurrijke personages die ze nu speelt zijn gebaseerd op haar vroegere collega’s. Tineke staat nog regelmatig op de planken en is inmiddels ereburger van de stad Utrecht. Een van haar bekendste scenes is ‘de toiletjuffrouw’

Wil je meer over het Utrechtse dialect en de Utrechts volkswijken te weten komen? Dan is het Utrechtse Volksmuseum iets voor jou. Je vind het in Wijk C, een van de vroegere ‘volluks’wijken van Utrecht.

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.