Conflict Israël-Palestijnse gebieden voor journalisten een hevig dilemma: ‘Een verhaal is nooit een leven waard’

LUISTER HIER DE UITZENDING VAN LET’S TALK TERUG

 

Door: Coen van den Braber

Je komt vaak in heftige situaties terecht en in een split second moet je soms de keuze maken: ga ik voor dat mooie verhaal en neem ik dan wat meer risico of kies ik voor mijn veiligheid? Het vak van een oorlogsjournalist is niet altijd even makkelijk. En daarom is het ook goed dat een journalist in het Midden-Oosten hulp krijgt van de redactie in Hilversum, van een chef. Samen met zo’n persoon wordt gekeken om de risico’s voor de journalist ter plaatse te verlagen. Hoe zorg je voor de veiligheid van een oorlogsjournalist?

Behoorlijk lastig dilemma
Op de nieuwsredactie van de NOS heb ik als stagiair ruim drie maanden mogen meemaken hoe het is om in een hectische trein te zitten waar het nieuws voorbij dendert. Ook toen was ik erg veel bezig met het Israël-Palestina-conflict. Beschietingen over en weer en andere landen die zich ermee gaan bemoeien, zoals de VS: dat maakt het een stuk ingewikkeld voor een journalist om het te begrijpen.

Maar dan krijg je weleens wat mee over de beslissingen die je als chef buitenland moet maken. Belangrijke beslissingen over èn met de Midden-Oosten-correspondent. Ik zocht voor Let’s talk NOS Buitenland-chef Peter ter Velde op. Hij is veiligheidscoördinator die belast is met het garanderen van de veiligheid van zijn oorlogsverslaggevers. Wil hij dat ‘zijn’ mensen altijd tot het uiterste gaan voor het perfecte journalistieke verhaal of vindt hij hun veiligheid het belangrijkste? “Dat is een behoorlijk dilemma, maar als iets te gevaarlijk is, doen we het niet. Een verhaal is nooit een leven waard.”

Soms even op de rem trappen
“Soms trap ik als chef op de rem als een land of bepaalde streek te gevaarlijk is. Dat kan soms een conflict opleveren met de correspondent die het wel wil doen, zoals iemand die in de Gazastrook is. Maar in 99 procent van de 100 gevallen komen we er samen uit en besluiten we of de risico’s aanvaardbaar zijn of niet.”

Dan even naar de Volkskrant, waar Ana van Es de oorlogsverslaggever is. De afgelopen twee jaar is ze al negen keer in Irak, drie keer in Syrië, één keer in Jemen en één keer in Libië geweest. Welke voorwaarden stelt Van Es aan haar werkgever om op reis te gaan? “Ik wil in vaste dienst zijn van de Volkskrant. Dan heb je geen gezeur over geld en is er ruimte voor reizen die ik niet zou maken als ik freelancer was. Dan ben je overal zelf voor verantwoordelijk. Ook moet je een belangrijke vertaler en fixer hebben. Het afgelopen jaar zijn er, zeker in Syrië, door fixers journalisten doorverkocht aan IS. Dat wil je natuurlijk nooit meemaken. En ik wil een goede fotograaf die net wat anders kijkt en als maatje dient waarmee je kunt praten.”

Maar het gaat niet altijd even goed…
Als oorlogsjournalist maak je dus constant een afweging. Ga ik wel naar dat ene gevaarlijke gebied of blijf ik toch maar even op mijn standplaats? Neem ik dat verhaal wel met camera op of maak ik het mezelf daardoor onnodig lastig? Stap ik wel of niet bij deze chauffeur in, zonder dat ik diegene ken? Je zit vaak in een dilemma.

Twee voorbeelden waaruit blijkt dat oorlogsverslaggevers nodig zijn en hele mooie dingen kunnen maken.

En dan twee voorbeelden waarbij je ziet dat het leven van een oorlogsverslaggever heel snel afgelopen kan zijn of waarbij ze de dood in de ogen aan hebben gekeken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.